OKULA BAŞLAMA SÜRECİNDE BİRLİKTE OKUYABİLECEĞİNİZ KİTAPLAR

Çocuğunuzla okul öncesi duygularını konuşmanıza yardımcı olacak altı kitap ve birlikte sorabileceğiniz sorular

Çocuklarla duygular hakkında konuşmanın en güzel yollarından biri bazen doğrudan soru sormak değil, bir hikâyenin karakteri üzerinden konuşmaya başlamaktır.

Bir çocuk “Okula gitmek istemiyorum.” dediğinde, doğrudan nedenini anlatmakta zorlanabilir. Ancak bir kitap karakterinin yaşadığı korku, merak, heyecan, ayrılık ya da okul deneyimi üzerinden konuşmak çocuğun kendi duygularına ulaşmasını kolaylaştırabilir.

Bu nedenle okul başlangıcı öncesinde kitapları yalnızca “okul hakkında bilgi vermek” amacıyla değil, çocukla birlikte duygu ve deneyim konuşmak için de kullanabiliriz.

Aşağıdaki kitaplar bu süreçte değerlendirilebilecek seçeneklerden bazıları:

Ayrılık deneyimi yaşayan çocuklarla sevgi, bağ ve güvende hissetme üzerine konuşmak için güzel bir seçenek.

Buradaki amaç çocuğa “Ayrılınca hiç üzülmemelisin.” mesajı vermek değil; ayrılığın içinde de bağın devam edebileceğini hissettirmektir.

Bu kitap, fiziksel olarak yan yana olmadığımız zamanlarda da sevdiklerimizle aramızdaki bağın devam edebileceği fikri üzerinden ilerliyor. Görünmez İp, ayrılık ve bağlanma temaları açısından çocukla konuşma başlatmak için kullanılabilecek kitaplardan biri. Bir akademik incelemede de kitap, anne-baba-çocuk ilişkisini ele alan resimli çocuk kitapları arasında incelenmiştir.

Özellikle okula başlarken anne-babasından ayrılmakta zorlanan bir çocukla bu sorudan yola çıkabilirsiniz:

Okula başlama sürecinde çocuğun okul ortamını tanımasına ve okul yaşamına dair meraklarını konuşmasına yardımcı olabilecek seçeneklerden biri.

Kitap, minik ayıcıkların okul deneyimini anlatırken aynı zamanda çocukların kitap içerisinde eşyaları bulup eşleştirmesine dayanan bir ara-bul yapısına da sahip. Bu yönüyle okul hakkında konuşmayı yalnızca sözel bir etkinlik olmaktan çıkarıp birlikte yapılan bir keşfe dönüştürebilir.

Okula başlamadan önce çocuğun “Okul nasıl bir yer?” sorusuna farklı örnekler üzerinden bakmasına fırsat veren bir kitap.

Hikâyede Pom, anaokuluna başlamadan önce farklı okulları ziyaret ediyor; farklı hayvanların okullarında neler yaptığını keşfediyor. Kitap okul yaşamı, farklılıklar ve orman hayvanları temalarıyla okul öncesi ve 1. sınıf düzeyine yönelik hazırlanmış.

Bu kitabı özellikle çocuğunuzun okula dair merakını artırmak ve beklentilerini konuşmak için kullanabilirsiniz.

Bu kitap diğerlerinden biraz farklı olarak doğrudan “Okula gitmek istemiyorum.” diyen çocukların yaşayabileceği direnç üzerinden ilerliyor.

Hikâyede okulu gereksiz bulan zebra, okul yerine ormanda dolaşmayı tercih ediyor; yaşadığı deneyimler sonucunda öğrenmenin ve okulun önemini fark ediyor. Kitap özellikle okul motivasyonu temasında değerlendiriliyor ve 5 yaş üzeri için listeleniyor.

Bu kitapta Zeytin, okulun gereksiz olduğunu düşünüyor ve okula gitmek istemiyor. Kitap 3–5 yaş, ana sınıfı ve 1. sınıf düzeyleri için listeleniyor; temaları arasında aile ilişkileri, duygular, iletişim, okul yaşamı ve sorun çözme bulunuyor.

Zeytin'in deneyimi üzerinden çocuğunuzla bu soruyu konuşabilirsiniz:

Kitabın güzel taraflarından biri de çocuğun “okulu sevmiyorum” gibi genel bir cümlesinin altında merak, sıkılma, ayrılma, zorlanma veya başka bir ihtiyaç olup olmadığını düşünmeye fırsat vermesidir.

Kitap Okurken Asıl Önemli Olan Ne?

Burada küçük ama önemli bir noktayı özellikle vurgulamak isterim: Kitabı okumak kadar, okurken kurduğunuz ilişki de önemlidir.

Çocuğunuz hikâyeyi dinlerken sürekli doğru cevabı bulmasını istemek, karakterin davranışlarını değerlendirmek veya kitabın sonunda ona “Gördün mü, okul aslında güzelmiş.” demek yerine onun düşüncelerini merak edin.

Bazen tek bir soru yeterlidir:

Çünkü çocuk kitaplarının en değerli taraflarından biri, çocuğa kendi duygularını anlatabileceği güvenli bir alan açabilmesidir.

Ve belki de okula başlamadan önce çocuğumuzun en çok ihtiyacı olan şey, okulun hiç zor olmayacağına dair bir söz değil; zorlandığında yanında olacak bir yetişkinin varlığını bilmesidir.

Bu nedenle bu kitapları bir “okula hazırlık ödevi” gibi değil, çocuğunuzla bağ kuracağınız, duygu konuşacağınız ve yeni başlangıcı birlikte anlamlandıracağınız küçük fırsatlar olarak düşünün. 💛

Bazen bir kitabın en güzel cümlesi, çocuğunuzun kendi cümlesini söylemesine izin verdiğiniz anda başlar.